रङ्गनाथ गद्यम् स्वाधीन-त्रिविध-चेतनाचेतन-स्वरूप-स्थिति-प्रवृत्ति-भेदम्' क्लेश-कर्माद्यशेष-दोषासंस्पृष्टं' स्वाभाविकानवधिकातिशय- ज्ञान'-बलैश्वर्य'-वीर्य'-शक्ति-तेजः सौशील्य'-वात्सल्य- मार्दवार्जव'-सौहार्द'-साम्य'-कारुण्य-माधुर्य-गाम्भीर्यौदार्य'- चातुर्य'-स्थैर्य'-धैर्य'-शौर्य-पराक्रम'-सत्यकाम'-सत्यसङ्कल्प'- कृतित्व'-कृतज्ञताद्यसङ्ख्येय-कल्याण-गुणगणौघ-महार्णवम्' परब्रह्मभूतं' पुरुषोत्तमं' श्रीरङ्गशायिनम्' अस्मत्स्वामिनं' प्रबुद्ध'\\ नित्य-नियाम्य' नित्य-दास्यैकरसात्मस्वभावोऽहम्' तदेकानुभवः' तदेकप्रियः' परिपूर्णं भगवन्तं' विशदतमानुभवेन निरन्तरमनुभूय' तदनुभव-जनितानवधिकातिशय- प्रीतिकारिता-ऽशेषावस्थोचित- अशेषशेषतैकरतिरूप' नित्य-किङ्करो भवानि॥१॥ स्वात्म-नित्य-नियाम्य'-नित्यदास्यैकरसात्म-स्वभावानुसन्धान-पूर्वक' भगवदनवधिकातिशय-स्वाम्याद्यखिल-गुणगणानुभवजनित- अनवधिकातिशय-प्रीतिकारिता-ऽशेषावस्थोचिता-ऽशेषशेषतैकरतिरूप'- नित्य-कैङ्कर्य-प्राप्त्युपाय-भूतभक्ति'\\ तदुपाय-सम्यग्ज्ञान' तदुपाय-समीचीनक्रिया' तदनुगुण-सात्त्विकतास्तिक्यादि समस्तात्म-गुणविहीनः' दुरुत्तरानन्त' तद्विपर्यय-ज्ञानक्रियानुगुण- अनादिपाप- वासना-महार्णवान्तर्निमग्नः' तिलतैलवत्' दारुवह्निवत्' दुर्विवेच-त्रिगुणक्षणक्षरण- स्वभावाचेतन-प्रकृति-व्याप्तिरूप'-दुरत्यय'-भगवन्माया-तिरोहित-स्वप्रकाशः' अनाद्यविद्या-सञ्चिता-ऽनन्ता-ऽशक्य-विस्रंसन'-कर्मपाश-प्रग्रथितः' अनागता-ऽनन्तकाल-समीक्षयाऽपि' अदृष्ट-सन्तारोपायः' निखिल-जन्तु-जात-शरण्य! श्रीमन्! नारायण! तव चरणारविन्दयुगलं शरणमहं प्रपद्ये॥२॥ एवमवस्थितस्याऽपि' अर्थित्वमात्रेण' परमकारुणिको भगवान्'\\ स्वानुभव-प्रीत्या' उपनीतैकान्तिका-ऽत्यन्तिक-\\ नित्य-कैङ्कर्यैकरतिरूप-नित्य-दास्यं' दास्यतीति' \\ विश्वासपूर्वकं भगवन्तं नित्य-किङ्करतां प्रार्थये॥३॥ तवानुभूति-सम्भूत-प्रीतिकारित-दासताम्।\\ देहि मे कृपया नाथ! न जाने गतिमन्यथा॥४॥ सर्वावस्थोचिता-ऽशेषशेषतैकरतिस्तव।\\ भवेयं पुण्डरीकाक्ष! त्वमेवैवं कुरुष्व माम्॥५॥ एवम्भूत-तत्त्वयाथात्म्यावबोध-तदिच्छारहितस्याऽपि'\\ एतदुच्चारण-मात्रावलम्बनेन उच्यमानार्थ-परमार्थ-निष्ठम्'\\ मे मनः त्वमेव अद्यैव कारय॥६॥ अपार-करुणाम्बुधे! अनालोचित-विशेषाशेष-लोक-शरण्य! प्रणतार्तिहर! आश्रित-वात्सल्यैक-महोदधे! अनवरत-विदित-निखिल-भूत-जात-याथात्म्य! सत्यकाम! सत्यसङ्कल्प! आपत्सख! काकुत्स्थ! श्रीमन्! नारायण! पुरुषोत्तम! श्रीरङ्गनाथ! मम नाथ! नमोऽस्तु ते॥ ॥इति श्रीमद्रामानुजविरचितं श्री-रङ्गनाथ-गद्यं सम्पूर्णम्॥

రఙ్గనాథ గద్యమ్ స్వాధీన-త్రివిధ-చేతనాచేతన-స్వరూప-స్థితి-ప్రవృత్తి-భేదమ్' క్లేశ-కర్మాద్యశేష-దోషాసంస్పృష్టం' స్వాభావికానవధికాతిశయ- జ్ఞాన'-బలైశ్వర్య'-వీర్య'-శక్తి-తేజః సౌశీల్య'-వాత్సల్య- మార్దవార్జవ'-సౌహార్ద'-సామ్య'-కారుణ్య-మాధుర్య-గామ్భీర్యౌదార్య'- చాతుర్య'-స్థైర్య'-ధైర్య'-శౌర్య-పరాక్రమ'-సత్యకామ'-సత్యసఙ్కల్ప'- కృతిత్వ'-కృతజ్ఞతాద్యసఙ్ఖ్యేయ-కల్యాణ-గుణగణౌఘ-మహార్ణవమ్' పరబ్రహ్మభూతం' పురుషోత్తమం' శ్రీరఙ్గశాయినమ్' అస్మత్స్వామినం' ప్రబుద్ధ'\\ నిత్య-నియామ్య' నిత్య-దాస్యైకరసాత్మస్వభావోఽహమ్' తదేకానుభవః' తదేకప్రియః' పరిపూర్ణం భగవన్తం' విశదతమానుభవేన నిరన్తరమనుభూయ' తదనుభవ-జనితానవధికాతిశయ- ప్రీతికారితా-ఽశేషావస్థోచిత- అశేషశేషతైకరతిరూప' నిత్య-కిఙ్కరో భవాని॥౧॥ స్వాత్మ-నిత్య-నియామ్య'-నిత్యదాస్యైకరసాత్మ-స్వభావానుసన్ధాన-పూర్వక' భగవదనవధికాతిశయ-స్వామ్యాద్యఖిల-గుణగణానుభవజనిత- అనవధికాతిశయ-ప్రీతికారితా-ఽశేషావస్థోచితా-ఽశేషశేషతైకరతిరూప'- నిత్య-కైఙ్కర్య-ప్రాప్త్యుపాయ-భూతభక్తి'\\ తదుపాయ-సమ్యగ్జ్ఞాన' తదుపాయ-సమీచీనక్రియా' తదనుగుణ-సాత్త్వికతాస్తిక్యాది సమస్తాత్మ-గుణవిహీనః' దురుత్తరానన్త' తద్విపర్యయ-జ్ఞానక్రియానుగుణ- అనాదిపాప- వాసనా-మహార్ణవాన్తర్నిమగ్నః' తిలతైలవత్' దారువహ్నివత్' దుర్వివేచ-త్రిగుణక్షణక్షరణ- స్వభావాచేతన-ప్రకృతి-వ్యాప్తిరూప'-దురత్యయ'-భగవన్మాయా-తిరోహిత-స్వప్రకాశః' అనాద్యవిద్యా-సఞ్చితా-ఽనన్తా-ఽశక్య-విస్రంసన'-కర్మపాశ-ప్రగ్రథితః' అనాగతా-ఽనన్తకాల-సమీక్షయాఽపి' అదృష్ట-సన్తారోపాయః' నిఖిల-జన్తు-జాత-శరణ్య! శ్రీమన్! నారాయణ! తవ చరణారవిన్దయుగలం శరణమహం ప్రపద్యే॥౨॥ ఏవమవస్థితస్యాఽపి' అర్థిత్వమాత్రేణ' పరమకారుణికో భగవాన్'\\ స్వానుభవ-ప్రీత్యా' ఉపనీతైకాన్తికా-ఽత్యన్తిక-\\ నిత్య-కైఙ్కర్యైకరతిరూప-నిత్య-దాస్యం' దాస్యతీతి' \\ విశ్వాసపూర్వకం భగవన్తం నిత్య-కిఙ్కరతాం ప్రార్థయే॥౩॥ తవానుభూతి-సమ్భూత-ప్రీతికారిత-దాసతామ్।\\ దేహి మే కృపయా నాథ! న జానే గతిమన్యథా॥౪॥ సర్వావస్థోచితా-ఽశేషశేషతైకరతిస్తవ।\\ భవేయం పుణ్డరీకాక్ష! త్వమేవైవం కురుష్వ మామ్॥౫॥ ఏవమ్భూత-తత్త్వయాథాత్మ్యావబోధ-తదిచ్ఛారహితస్యాఽపి'\\ ఏతదుచ్చారణ-మాత్రావలమ్బనేన ఉచ్యమానార్థ-పరమార్థ-నిష్ఠమ్'\\ మే మనః త్వమేవ అద్యైవ కారయ॥౬॥ అపార-కరుణామ్బుధే! అనాలోచిత-విశేషాశేష-లోక-శరణ్య! ప్రణతార్తిహర! ఆశ్రిత-వాత్సల్యైక-మహోదధే! అనవరత-విదిత-నిఖిల-భూత-జాత-యాథాత్మ్య! సత్యకామ! సత్యసఙ్కల్ప! ఆపత్సఖ! కాకుత్స్థ! శ్రీమన్! నారాయణ! పురుషోత్తమ! శ్రీరఙ్గనాథ! మమ నాథ! నమోఽస్తు తే॥ ॥ఇతి శ్రీమద్రామానుజవిరచితం శ్రీ-రఙ్గనాథ-గద్యం సమ్పూర్ణమ్॥

raṅganātha gadyam svādhīna-trividha-cetanācetana-svarūpa-sthiti-pravṛtti-bhedam' kleśa-karmādyaśeṣa-doṣāsaṃspṛṣṭaṃ' svābhāvikānavadhikātiśaya- jñāna'-balaiśvarya'-vīrya'-śakti-tejaḥ sauśīlya'-vātsalya- mārdavārjava'-sauhārda'-sāmya'-kāruṇya-mādhurya-gāmbhīryaudārya'- cāturya'-sthairya'-dhairya'-śaurya-parākrama'-satyakāma'-satyasaṅkalpa'- kṛtitva'-kṛtajñatādyasaṅkhyeya-kalyāṇa-guṇagaṇaugha-mahārṇavam' parabrahmabhūtaṃ' puruṣottamaṃ' śrīraṅgaśāyinam' asmatsvāminaṃ' prabuddha'\\ nitya-niyāmya' nitya-dāsyaikarasātmasvabhāvo'ham' tadekānubhavaḥ' tadekapriyaḥ' paripūrṇaṃ bhagavantaṃ' viśadatamānubhavena nirantaramanubhūya' tadanubhava-janitānavadhikātiśaya- prītikāritā-'śeṣāvasthocita- aśeṣaśeṣataikaratirūpa' nitya-kiṅkaro bhavāni||1|| svātma-nitya-niyāmya'-nityadāsyaikarasātma-svabhāvānusandhāna-pūrvaka' bhagavadanavadhikātiśaya-svāmyādyakhila-guṇagaṇānubhavajanita- anavadhikātiśaya-prītikāritā-'śeṣāvasthocitā-'śeṣaśeṣataikaratirūpa'- nitya-kaiṅkarya-prāptyupāya-bhūtabhakti'\\ tadupāya-samyagjñāna' tadupāya-samīcīnakriyā' tadanuguṇa-sāttvikatāstikyādi samastātma-guṇavihīnaḥ' duruttarānanta' tadviparyaya-jñānakriyānuguṇa- anādipāpa- vāsanā-mahārṇavāntarnimagnaḥ' tilatailavat' dāruvahnivat' durviveca-triguṇakṣaṇakṣaraṇa- svabhāvācetana-prakṛti-vyāptirūpa'-duratyaya'-bhagavanmāyā-tirohita-svaprakāśaḥ' anādyavidyā-sañcitā-'nantā-'śakya-visraṃsana'-karmapāśa-pragrathitaḥ' anāgatā-'nantakāla-samīkṣayā'pi' adṛṣṭa-santāropāyaḥ' nikhila-jantu-jāta-śaraṇya! śrīman! nārāyaṇa! tava caraṇāravindayugalaṃ śaraṇamahaṃ prapadye||2|| evamavasthitasyā'pi' arthitvamātreṇa' paramakāruṇiko bhagavān'\\ svānubhava-prītyā' upanītaikāntikā-'tyantika-\\ nitya-kaiṅkaryaikaratirūpa-nitya-dāsyaṃ' dāsyatīti' \\ viśvāsapūrvakaṃ bhagavantaṃ nitya-kiṅkaratāṃ prārthaye||3|| tavānubhūti-sambhūta-prītikārita-dāsatām|\\ dehi me kṛpayā nātha! na jāne gatimanyathā||4|| sarvāvasthocitā-'śeṣaśeṣataikaratistava|\\ bhaveyaṃ puṇḍarīkākṣa! tvamevaivaṃ kuruṣva mām||5|| evambhūta-tattvayāthātmyāvabodha-tadicchārahitasyā'pi'\\ etaduccāraṇa-mātrāvalambanena ucyamānārtha-paramārtha-niṣṭham'\\ me manaḥ tvameva adyaiva kāraya||6|| apāra-karuṇāmbudhe! anālocita-viśeṣāśeṣa-loka-śaraṇya! praṇatārtihara! āśrita-vātsalyaika-mahodadhe! anavarata-vidita-nikhila-bhūta-jāta-yāthātmya! satyakāma! satyasaṅkalpa! āpatsakha! kākutstha! śrīman! nārāyaṇa! puruṣottama! śrīraṅganātha! mama nātha! namo'stu te|| ||iti śrīmadrāmānujaviracitaṃ śrī-raṅganātha-gadyaṃ sampūrṇam||