स्वयम्प्रभा-मोक्षः shlokacount57 यूयं पिदध्वमक्षीणि गमिष्यथ बहिर्गुहाम् तथैव चक्रुस्ते वेगाद्गताः पूर्वस्थितं वनम् साऽपि त्यक्त्वा गुहां शीघ्रं ययौ राघवसन्निधिम् तत्र रामं ससुग्रीवं लक्ष्मणं च ददर्श ह कृत्वा प्रदक्षिणं रामं प्रणम्य बहुशः सुधीः आह गद्गदया वाचा रोमाञ्चिततनूरुहा स्वयम्प्रभोवाच दासी तवाहं राजेन्द्र दर्शनार्थमिहाऽऽगता बहुवर्षसहस्राणि तप्तं मे दुश्चरं तपः गुहायां दर्शनार्थं ते फलितं मेऽद्य तत्तपः अद्य हि त्वां नमस्यामि मायायाः परतः स्थितम् सर्वभूतेषु चालक्ष्यं बहिरन्तरवस्थितम् योगमायाजवनिकाच्छन्नो मानुषविग्रहः न लक्ष्यसेऽज्ञानदृशां शैलूष इव रूपधृक् महाभागवतानां त्वं भक्तियोगविधित्सया अवतीर्णोऽसि भगवन् कथं जानामि तामसी लोके जानातु यः कश्चित्तव तत्त्वं रघूत्तम ममैतदेव रूपं ते सदा भातु हृदालये राम ते पादयुगलं दर्शितं मोक्षदर्शनम् अदर्शनं भवार्णानां सन्मार्गपरिदर्शनम् धनपुत्रकलत्रादिविभूतिपरिदर्पितः अकिञ्चनधनं त्वाऽद्य नाभिधातुं जनोऽर्हति निवृत्तगुणमार्गाय निष्किञ्चनधनाय ते॥६८॥ नमः स्वात्माभिरामाय निर्गुणाय गुणात्मने कालरूपिणमीशानमादिमध्यान्तवर्जितम् समं चरन्तं सर्वत्र मन्ये त्वां पुरुषं परम् देव ते चेष्टितं कश्चिन्न वेद नृविडम्बनम् न तेऽस्ति कश्चिद्दयितो द्वेष्यो वाऽपर एव च त्वन्मायापिहितात्मानस्त्वां पश्यन्ति तथाविधम् अजस्याकर्तुरीशस्य देवतिर्यङ्नरादिषु जन्मकर्मादिकं यद्यत्तदत्यन्तविडम्बनम् त्वामाहुरक्षरं जातं कथाश्रवणसिद्धये केचित्कोसलराजस्य तपसः फलसिद्धये कौसल्यया प्रार्थ्यमानं जातमाहुः परे जनाः दुष्टराक्षसभूभारहरणायार्थितो विभुः ब्रह्मणा नररूपेण जातोऽयमिति केचन शृण्वन्ति गायन्ति च ये कथास्ते रघुनन्दन पश्यन्ति तव पादाब्जं भवार्णवसुतारणम् त्वन्मायागुणबद्धाहं व्यतिरिक्तं गुणाश्रयम् कथं त्वां देव जानीयां स्तोतुं वाऽविषयं विभुम् नमस्यामि रघुश्रेष्ठं बाणासनशरान्वितम् लक्ष्मणेन सह भ्रात्रा सुग्रीवादिभिरन्वितम् एवं स्तुतो रघुश्रेष्ठः प्रसन्नः प्रणताघहृत् उवाच योगिनीं भक्तां किं ते मनसि काङ्क्षितम् सा प्राह राघवं भक्त्या भक्तिं ते भक्तवत्सल यत्र कुत्रापि जाताया निश्चलां देहि मे प्रभो त्वद्भक्तेषु सदा सङ्गो भूयान्मे प्राकृतेषु न जिह्वा मे रामरामेति भक्त्या वदतु सर्वदा मानसं श्यामलं रूपं सीतालक्ष्मणसंयुतम् धनुर्बाणधरं पीतवाससं मुकुटोज्ज्वलम् अङ्गदैर्नूपुरैर्मुक्ताहारैः कौस्तुभकुण्डलैः भान्तं स्मरतु मे राम वरं नान्यं वृणे प्रभो श्री-राम उवाच भवत्वेवं महाभागे गच्छ त्वं बदरीवनम् तत्रैव मां स्मरन्ती त्वं त्यक्त्वेदं भूतपञ्चकम् मामेव परमात्मानमचिरात्प्रतिपद्यसे श्रुत्वा रघूत्तमवचोऽमृतसारकल्पं गत्वा तदैव बदरीतरुखण्डजुष्टम् तीर्थं तदा रघुपतिं मनसा स्मरन्ती त्यक्त्वा कलेवरमवाप परं पदं सा ॥इति श्रीमदध्यात्मरामायणे उमामहेश्वरसंवादे किष्किन्धाकाण्डे षष्ठे सर्गे स्वयम्प्रभा-मोक्षः सम्पूर्णः॥

స్వయమ్ప్రభా-మోక్షః shlokacount57 యూయం పిదధ్వమక్షీణి గమిష్యథ బహిర్గుహామ్ తథైవ చక్రుస్తే వేగాద్గతాః పూర్వస్థితం వనమ్ సాఽపి త్యక్త్వా గుహాం శీఘ్రం యయౌ రాఘవసన్నిధిమ్ తత్ర రామం ససుగ్రీవం లక్ష్మణం చ దదర్శ హ కృత్వా ప్రదక్షిణం రామం ప్రణమ్య బహుశః సుధీః ఆహ గద్గదయా వాచా రోమాఞ్చితతనూరుహా స్వయమ్ప్రభోవాచ దాసీ తవాహం రాజేన్ద్ర దర్శనార్థమిహాఽఽగతా బహువర్షసహస్రాణి తప్తం మే దుశ్చరం తపః గుహాయాం దర్శనార్థం తే ఫలితం మేఽద్య తత్తపః అద్య హి త్వాం నమస్యామి మాయాయాః పరతః స్థితమ్ సర్వభూతేషు చాలక్ష్యం బహిరన్తరవస్థితమ్ యోగమాయాజవనికాచ్ఛన్నో మానుషవిగ్రహః న లక్ష్యసేఽజ్ఞానదృశాం శైలూష ఇవ రూపధృక్ మహాభాగవతానాం త్వం భక్తియోగవిధిత్సయా అవతీర్ణోఽసి భగవన్ కథం జానామి తామసీ లోకే జానాతు యః కశ్చిత్తవ తత్త్వం రఘూత్తమ మమైతదేవ రూపం తే సదా భాతు హృదాలయే రామ తే పాదయుగలం దర్శితం మోక్షదర్శనమ్ అదర్శనం భవార్ణానాం సన్మార్గపరిదర్శనమ్ ధనపుత్రకలత్రాదివిభూతిపరిదర్పితః అకిఞ్చనధనం త్వాఽద్య నాభిధాతుం జనోఽర్హతి నివృత్తగుణమార్గాయ నిష్కిఞ్చనధనాయ తే॥౬౮॥ నమః స్వాత్మాభిరామాయ నిర్గుణాయ గుణాత్మనే కాలరూపిణమీశానమాదిమధ్యాన్తవర్జితమ్ సమం చరన్తం సర్వత్ర మన్యే త్వాం పురుషం పరమ్ దేవ తే చేష్టితం కశ్చిన్న వేద నృవిడమ్బనమ్ న తేఽస్తి కశ్చిద్దయితో ద్వేష్యో వాఽపర ఏవ చ త్వన్మాయాపిహితాత్మానస్త్వాం పశ్యన్తి తథావిధమ్ అజస్యాకర్తురీశస్య దేవతిర్యఙ్నరాదిషు జన్మకర్మాదికం యద్యత్తదత్యన్తవిడమ్బనమ్ త్వామాహురక్షరం జాతం కథాశ్రవణసిద్ధయే కేచిత్కోసలరాజస్య తపసః ఫలసిద్ధయే కౌసల్యయా ప్రార్థ్యమానం జాతమాహుః పరే జనాః దుష్టరాక్షసభూభారహరణాయార్థితో విభుః బ్రహ్మణా నరరూపేణ జాతోఽయమితి కేచన శృణ్వన్తి గాయన్తి చ యే కథాస్తే రఘునన్దన పశ్యన్తి తవ పాదాబ్జం భవార్ణవసుతారణమ్ త్వన్మాయాగుణబద్ధాహం వ్యతిరిక్తం గుణాశ్రయమ్ కథం త్వాం దేవ జానీయాం స్తోతుం వాఽవిషయం విభుమ్ నమస్యామి రఘుశ్రేష్ఠం బాణాసనశరాన్వితమ్ లక్ష్మణేన సహ భ్రాత్రా సుగ్రీవాదిభిరన్వితమ్ ఏవం స్తుతో రఘుశ్రేష్ఠః ప్రసన్నః ప్రణతాఘహృత్ ఉవాచ యోగినీం భక్తాం కిం తే మనసి కాఙ్క్షితమ్ సా ప్రాహ రాఘవం భక్త్యా భక్తిం తే భక్తవత్సల యత్ర కుత్రాపి జాతాయా నిశ్చలాం దేహి మే ప్రభో త్వద్భక్తేషు సదా సఙ్గో భూయాన్మే ప్రాకృతేషు న జిహ్వా మే రామరామేతి భక్త్యా వదతు సర్వదా మానసం శ్యామలం రూపం సీతాలక్ష్మణసంయుతమ్ ధనుర్బాణధరం పీతవాససం ముకుటోజ్జ్వలమ్ అఙ్గదైర్నూపురైర్ముక్తాహారైః కౌస్తుభకుణ్డలైః భాన్తం స్మరతు మే రామ వరం నాన్యం వృణే ప్రభో శ్రీ-రామ ఉవాచ భవత్వేవం మహాభాగే గచ్ఛ త్వం బదరీవనమ్ తత్రైవ మాం స్మరన్తీ త్వం త్యక్త్వేదం భూతపఞ్చకమ్ మామేవ పరమాత్మానమచిరాత్ప్రతిపద్యసే శ్రుత్వా రఘూత్తమవచోఽమృతసారకల్పం గత్వా తదైవ బదరీతరుఖణ్డజుష్టమ్ తీర్థం తదా రఘుపతిం మనసా స్మరన్తీ త్యక్త్వా కలేవరమవాప పరం పదం సా ॥ఇతి శ్రీమదధ్యాత్మరామాయణే ఉమామహేశ్వరసంవాదే కిష్కిన్ధాకాణ్డే షష్ఠే సర్గే స్వయమ్ప్రభా-మోక్షః సమ్పూర్ణః॥

svayamprabhā-mokṣaḥ shlokacount57 yūyaṃ pidadhvamakṣīṇi gamiṣyatha bahirguhām tathaiva cakruste vegādgatāḥ pūrvasthitaṃ vanam sā'pi tyaktvā guhāṃ śīghraṃ yayau rāghavasannidhim tatra rāmaṃ sasugrīvaṃ lakṣmaṇaṃ ca dadarśa ha kṛtvā pradakṣiṇaṃ rāmaṃ praṇamya bahuśaḥ sudhīḥ āha gadgadayā vācā romāñcitatanūruhā svayamprabhovāca dāsī tavāhaṃ rājendra darśanārthamihā''gatā bahuvarṣasahasrāṇi taptaṃ me duścaraṃ tapaḥ guhāyāṃ darśanārthaṃ te phalitaṃ me'dya tattapaḥ adya hi tvāṃ namasyāmi māyāyāḥ parataḥ sthitam sarvabhūteṣu cālakṣyaṃ bahirantaravasthitam yogamāyājavanikācchanno mānuṣavigrahaḥ na lakṣyase'jñānadṛśāṃ śailūṣa iva rūpadhṛk mahābhāgavatānāṃ tvaṃ bhaktiyogavidhitsayā avatīrṇo'si bhagavan kathaṃ jānāmi tāmasī loke jānātu yaḥ kaścittava tattvaṃ raghūttama mamaitadeva rūpaṃ te sadā bhātu hṛdālaye rāma te pādayugalaṃ darśitaṃ mokṣadarśanam adarśanaṃ bhavārṇānāṃ sanmārgaparidarśanam dhanaputrakalatrādivibhūtiparidarpitaḥ akiñcanadhanaṃ tvā'dya nābhidhātuṃ jano'rhati nivṛttaguṇamārgāya niṣkiñcanadhanāya te||68|| namaḥ svātmābhirāmāya nirguṇāya guṇātmane kālarūpiṇamīśānamādimadhyāntavarjitam samaṃ carantaṃ sarvatra manye tvāṃ puruṣaṃ param deva te ceṣṭitaṃ kaścinna veda nṛviḍambanam na te'sti kaściddayito dveṣyo vā'para eva ca tvanmāyāpihitātmānastvāṃ paśyanti tathāvidham ajasyākarturīśasya devatiryaṅnarādiṣu janmakarmādikaṃ yadyattadatyantaviḍambanam tvāmāhurakṣaraṃ jātaṃ kathāśravaṇasiddhaye kecitkosalarājasya tapasaḥ phalasiddhaye kausalyayā prārthyamānaṃ jātamāhuḥ pare janāḥ duṣṭarākṣasabhūbhāraharaṇāyārthito vibhuḥ brahmaṇā nararūpeṇa jāto'yamiti kecana śṛṇvanti gāyanti ca ye kathāste raghunandana paśyanti tava pādābjaṃ bhavārṇavasutāraṇam tvanmāyāguṇabaddhāhaṃ vyatiriktaṃ guṇāśrayam kathaṃ tvāṃ deva jānīyāṃ stotuṃ vā'viṣayaṃ vibhum namasyāmi raghuśreṣṭhaṃ bāṇāsanaśarānvitam lakṣmaṇena saha bhrātrā sugrīvādibhiranvitam evaṃ stuto raghuśreṣṭhaḥ prasannaḥ praṇatāghahṛt uvāca yoginīṃ bhaktāṃ kiṃ te manasi kāṅkṣitam sā prāha rāghavaṃ bhaktyā bhaktiṃ te bhaktavatsala yatra kutrāpi jātāyā niścalāṃ dehi me prabho tvadbhakteṣu sadā saṅgo bhūyānme prākṛteṣu na jihvā me rāmarāmeti bhaktyā vadatu sarvadā mānasaṃ śyāmalaṃ rūpaṃ sītālakṣmaṇasaṃyutam dhanurbāṇadharaṃ pītavāsasaṃ mukuṭojjvalam aṅgadairnūpurairmuktāhāraiḥ kaustubhakuṇḍalaiḥ bhāntaṃ smaratu me rāma varaṃ nānyaṃ vṛṇe prabho śrī-rāma uvāca bhavatvevaṃ mahābhāge gaccha tvaṃ badarīvanam tatraiva māṃ smarantī tvaṃ tyaktvedaṃ bhūtapañcakam māmeva paramātmānamacirātpratipadyase śrutvā raghūttamavaco'mṛtasārakalpaṃ gatvā tadaiva badarītarukhaṇḍajuṣṭam tīrthaṃ tadā raghupatiṃ manasā smarantī tyaktvā kalevaramavāpa paraṃ padaṃ sā ||iti śrīmadadhyātmarāmāyaṇe umāmaheśvarasaṃvāde kiṣkindhākāṇḍe ṣaṣṭhe sarge svayamprabhā-mokṣaḥ sampūrṇaḥ||